Category: SAĞLIK BİLGİLERİ

Maya Alerjisi Hayatınızı Zehir Edebilir

Kaynak: https://www.aid.org.tr/ Son günlerde oldukça popüler olan bir diyet şekli var; mayalı yiyecekleri tüketmemek. Başlangıçta mayaya intoleransı olanlara tavsiye edilen bu diyet, karbonhidrat tüketimini azaltıp dolaylı yönden zayıflama sağladığı için giderek daha çok kişi tarafından benimsendi. Doğrusu ne? Kimler bu diyeti yapmalı? Maya deyince akla sirke, turşu, bira, şarap, ketçap, hardal, peynir, yoğurt ve kefir gelir, ama…

Yüzdükten Sonra Neden Daha Çok Acıkırız?

Kaynak: https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/ Pek çoğumuz havuzdan ya da denizden çıktıktan sonra bir fili yiyecek kadar aç olduğumuzu hissederiz. Peki, diğer sporlara göre yüzmenin bizi bu kadar acıktırmasının nedeni ne olabilir?. Kalp, akciğerler ve kaslar için iyi bir egzersiz olan yüzme aynı zamanda vücudumuzun normal sıcaklığını korumak için fazladan efor sarf etmesine neden olur. İçinde yüzdüğümüz suyun…

Parmaklarımızı Kütürdettiğimizde Neden Ses Çıkar?

Kaynak: https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/ Kütürdeyen bölgeler oynar eklem yerleridir. Bu eklemler birbirlerine kıkırdak yüzeyleri ile bağlı iki kemikten oluşur. Bu kıkırdak yüzeylerinin etrafı eklem kapsülü ile çevrilidir. Eklem kapsülü kıkırdağı oluşturan hücreleri besleyen ve sinoviyal sıvı adı verilen kaygan bir sıvı içerir. Sinoviyal sıvının içinde aynı zamanda oksijen, nitrojen ve karbondioksit gibi çözünmüş gazlar da bulunur. Bacak,…

Gözümüzü Kısmak Neden Daha Net Görmemizi Sağlar?

Kaynak:https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/ Göz merceği nesnelerden yansıyan ışığı gözdeki kaslar yardımıyla gözün arka bölümünde bulunan ağtabakaya toplar. Işık burada bulunan ışığa duyarlı çubuk ve koni hücreler tarafından elektromanyetik uyarılara dönüştürülür. Beynimiz de bu uyarıları görüntü olarak işler, böylece görme işlemi gerçekleşmiş olur. Bulanık görmenin asıl nedeni ortamdaki ışık kirliliğidir. Farklı açılardan gelen ışık, göz merceğinin odaklanmasını zorlaştırdığından…

Uzun Uçuşlarda Kan Pıhtılanmasına Karşı Neler Yapabiliriz?

Kaynak: https://www.indyturk.com/ İstatistiklere göre Derin Ven Trombozu (DVT) ve akciğer embolisi (PE), her yıl AIDS, meme kanseri, prostat kanseri ve trafik kazalarından ölümlerin toplamından daha fazla ölüme neden oluyor. Şu ana kadar uzun süreli uçuşların DVT’ye yol açtığı sanılıyordu ancak yeni araştırmaya göre insanlar evde, işte ya da seyahat sırasında uzun süre oturduğunda da DVT riski mevcut.…

Hepatit A Hakkında Bilmeniz Gereken Her Şey

Kaynak: https://sagligim.gov.tr/ Hepatit A hastalığı, Hepatit A virüsünün bulaşması sonucu ortaya çıkan bir karaciğer enfeksiyonudur. Hepatit A Virüsü Nasıl Bulaşır? Hastalık çoğunlukla dışkı ile kirlenmiş, hastalık etkeni içeren su ve gıda tüketiminden kaynaklanır. Yemek hazırlayan ve gıda sektöründe çalışan kişilerin temizlik önlemlerine dikkat etmemesi, kanalizasyon suları ile kirlenmiş besinlerin çiğ ya da az pişmiş olarak…

Bağırsak Bakterileri Her Yaşta Genç Kalmamızı Sağlıyor

Kaynak: https://www.herkesebilimteknoloji.com/ Tıbbi ilerlemeler sayesinde yaşam beklentisi önemli ölçüde arttı. Eskiden ölümcül sayılan birçok hastalık artık yeni ilaçlar ve modern tedavi yöntemleriyle iyileştirilebiliyor. Fakat uzun yaşam öte yandan olumsuzlukları da beraberinde getirebiliyor. Sırt ağrıları, dolaşım problemleri ve yüksek tansiyon bunlardan sadece birkaçı. Emory Üniversitesi’nden Daniel Kalman bu yüzden, uzun yaşayan insanların yaşamlarını daha sağlıklı bir…

Besin İntoleransı Nedir?

Kaynak: https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/ Beslenme alışkanlıklarımızı belirleyen en önemli etmenler yemeklerin hazırlanmasında kullanılan gıda ürünlerinin kolay ulaşılabilir olması, vücudumuza etkisi ve tadıdır. Günümüzde gelişen ve daha sistemli hâle gelen tedarik zincirleri sayesinde artık sadece yaşadığımız bölgenin yakınlarında üretilenlere değil, dünyanın neredeyse her köşesinde yetiştirilen gıda ürünlerine kolayca ulaşılabiliyor. Örneğin egzotik meyveler ve farklı coğrafyalara ait yemekler çoğumuzun…

Alkol Tüketimi Hangi Yaş Aralığında Beynimize Ne Kadar Zarar Veriyor?

Kaynak: https://www.indyturk.com/ Bilim insanları, British Medical Journal isimli akademik dergide yayımlanan yeni bir makalede, üç temel yaşta alkol içmenin beyne zarar verebileceği uyarısında bulundu. Avustralya’daki New South Wales Üniversitesi’nden araştırmacıların kaleme aldığı makalede nörolojik etkilerin orta düzeyde alkol tüketiminde bile ortaya çıkabileceği ifade edildi. Louise Mewton liderliğindeki ekip, “Kanıtlar, bireylerin alkolün nörotoksik etkilerine özellikle duyarlı…

Düşük yağ mı, Düşük Karbonhidrat mı Yararlı?

Kaynak: https://www.herkesebilimteknoloji.com/ Diyet yapan insanların en sık duyduğu öneri yağlı yiyecekleri azaltmalarıdır. Özellikle et, süt ürünleri ve peynirlerde bulunan doymuş yağ ve kolesterolün çok fazla tüketilmesi, damarların tıkanmasına yol açtığı için kalp krizine, beyin kanamasına ve obeziteye neden oluyor. Ancak sağlıksız bir beslenmenin tek suçlusu yağ olmayabilir. Yakın zamanda yapılan araştırmalara göre yağlı yiyecekleri kesmek…

13 Temel Vitamini Ne Kadar Tanıyorsunuz?

Kaynak: https://www.bilim.org/ İşte vitaminler hakkında kafa karıştıran şeyler: Hayatımız tam anlamıyla vitaminlere bağlıdır ama bu onları dışarıdan almamız gerektiği anlamına gelmez. Bugüne kadar ki en iyi bilimsel kanıt hap şeklindeki vitaminlere ihtiyacımız olmadığını Amerikan Kardiyoloji Koleji Dergisi’nde yayınlanan bir çalışmanın güncel analizleri söylüyor. Yine de 13 temel vitamini yeterli miktarda almazsanız rahatsızlanabilir hatta ölebilirsiniz. Bu…

Koronavirüs Aşıları Neden Yüzde Yüz Koruma Sağlamıyor?

Kaynak: https://www.indyturk.com/ Birleşik Krallık’ta yer alan Bath Üniversitesi’nden Doktor Andrew Preston koronavirüs aşılarının etkinliğini değerlendirdi. Pfizer/BioNTech ve Moderna’nın ulaştığı yüzde 95  etkinliğin oldukça yüksek olduğunu belirten Preston, “Bu, aşılanan her on kişiden en az dokuzunun, Covid-19’a maruz kalırsa hastalanmayacağı anlamına geliyor. Aşı kişinin enfeksiyona yakalanmasını durdurmayabilir, ancak hastalığın belirtilerinin gelişmesini önleyebilir. Ancak harhangi bir aşının yüzde…

Üşümek Bulaşıcıymış

Kaynak:https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/ Sussex Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmaya göre karşımızda üşüyen bir insanı görmek bizim de üşümemize neden oluyor. PlosOne’da yayımlanan araştırma kapsamında 36 katılımcıya çeşitli videolar izletildi. Bu videoların kimisinde ellerini buz küpleriyle dolu soğuk suya, kimisinde ise sıcak suya sokan kişiler görülüyordu. İzledikleri videodan fizyolojik olarak etkilenip etkilenmediklerinin anlaşılması için o sırada her bir katılımcının…

Aklın Sınırlarının Ötesine Yolculuk: Hayal Kurmak

Kaynak:https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/ Düşünmesini gerektirecek bir durum olmadığında beynimiz ne yapar? Sadece ihtiyaç olduğunda mı harekete geçerek düşünceleri oluşturur? Biliyoruz ki böyle bir durumda beynimizin boş durmuyor, birbiriyle ilişkili olmayan düşünceler oluşturup bir düşünceden diğerine atlayabiliyor. Aralarında Isaac Newton, Albert Einstein, Leo Szilard gibi birçok bilim insanının önemli bilimsel keşiflerini o konu üzerine yoğunlaşmadıkları zamanlarda yaptığı biliniyor.…

Mutluluğun Bir Formülü Var mı?

Kaynak: https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/ Mutluluğumuzun nelere bağlı olduğu konusu tarih boyunca pek çok filozof, psikiyatrist, psikolog ve başka disiplinlerden bilim insanlarının ilgisini çekmiştir. Mutluluğun nelere bağlı olduğu kişiden kişiye değişen, soyut bir kavram olması nedeniyle bilimsel olarak tanımlanması hayli zor. Harvard Üniversitesinden bir grup araştırmacı 1938’de özgün bilimsel bir çalışma dizayn ederek bu soruya cevap bulmaya çalıştı.…

Beynimiz Farklı Kokuları Nasıl Ayırır?

Kaynak: https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/ New York Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacı, optogenetik yöntemler kullanarak koku algısının oluşumuyla ilgili çok önemli sonuçlara ulaştı. İnsanların burnunun arkasında koku soğancığı olarak adlandırılan bir bölge bulunur. Koku algısı, burna giren moleküllerin bu bölgedeki reseptörleri uyarmasıyla başlar. Reseptörlerin ürettiği elektrik sinyalleri nöronların uyarılmasını ve beyne bilgi aktarılmasını sağlar. Koku reseptörlerinin türü ve…

Uykuya Daldığımızda Beynimiz Yıkanıyor

Kaynak: https://evrimagaci.org/ Boston Üniversitesinde yapılan yeni bir araştırma, bu gece uyuduğunuzda beyninizde hayret verici şeyler yaşanacağını söylüyor. Siz uykudayken, önce nöronlarınız giderek sakinleşecek, birkaç saniye sonrasında kafanızın içerisinde bulunan kan sızmaya başlayacak. Akan kanın yerini beyin-omurilik sıvısı alacak ve beyninizi ritmik, yavaş dalgalarla, baştan sona yıkayacak! Science dergisinde yayınlanan bu çalışma, beyin-omurilik sıvısının yaymış olduğu…

Tek Tip Beslenmenin İnsan Sağlığına Olumsuz Etkileri

Kaynak:https://www.bilim.org/ Tek tip beslenme dendiğinde aklımıza, dört yapraklı yonca modelinin tam aksine günümüzde uygulanan popüler diyetlerden sıfır karbonhidrat, ketojenik beslenme, vegan ve vejeteryan beslenme türleri gelmektedir. Özellikle pandemi ve karantina ile değişen beslenme alışkanlıklarımız, vücut ağırlığında artış şikayetleri sonucu diyet sözcüğünü bu dönemde çok daha sık işitir olduk. Bağışıklığımızı maksimum güçlü tutmamız gereken bugünlerde, popüler…

Yaşlılarda Beslenme Önerileri

Kaynak:Dr. Mehmet Karaca VKV Amerikan Hastanesi Dahiliye (İç Hastalıkları) Bölümü https://www.herkesebilimteknoloji.com/ Besinler vücudumuzun yakıtı ve hatta kimi durumlarda ilacıdır. Günde üç kez dengeli öğünler hazırlamak ve tüketmek, çaba gerektiren bir iştir. İlerleyen yaşla birlikte, görülme sıklığı artan kronik hastalıklar da özel beslenme gereksinimlerini beraberinde getirerek, sağlıklı beslenmeyi zorlaştırabilir. Sağlıklı beslenme tanımı, sadece doğru besin öğelerini,…

Sağlığınıza En Yararlı Pişirme Hangisi?

Kaynak: https://www.herkesebilimteknoloji.com/ Doğru yiyeceklerin seçilmesi sağlıklı beslenmenin bir parçasını oluşturur. Ancak bu yiyeceklerin nasıl pişirilecekleri de son derece önemlidir. Mayo Kliniği Sağlıklı Yaşam Programı’nın tıbbi başkanı Dr. Donald Hensrud, birtakım pişirme yöntemlerinin besinlerin yapısında sağlığımıza zarar verebilecek değişikliklere neden olabileceğine dikkat çekiyor. Örneğin, araştırmalar çok yüksek sıcaklıklarda pişirilmiş etin aşırı miktarlarda tüketilmesinin kalın bağırsak ve…

Vitaminler Gerçekten Yararlı mı?

Kaynak: Dr. Mustafa Çetiner https://www.herkesebilimteknoloji.com/ “Vitamin” konusunda daha önce çok yazdım. Hem tıbbi bakış açısıyla, hem de sosyal ve ekonomik olarak. Tekrarlamak gereksiz ama özetle inancım şudur; Vitamin çılgınlığının temelinde daha sağlıklı olmak değil daha çok para harcatmak, birilerinin daha fazla para kazanmasını sağlamak var. Neden mi böyle düşünüyorum. Çünkü literatür verileri oldukça ikna edici.…

Koronavirüs Enfekte Edeceği Hücreleri Nasıl Seçiyor?

Kaynak: https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/ Yeni tip koronavirüsün ağız, burun, boğaz gibi solunum yollarından geçip akciğerlere ve havayı soluk borusundan akciğerlere taşıyan hava yolları olan bronşlara yerleştiği ve bunun sonucunda virüsün bulaştığı kişide solunum yetmezliğinin ortaya çıktığı artık biliniyor. Yeni tip koronavirüsün ağız, burun, boğaz gibi solunum yollarından geçip akciğerlere ve havayı soluk borusundan akciğerlere taşıyan hava yolları…

Beslenmemizin Vazgeçilmez Elementleri

Kaynak:https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/ Vitaminler gibi bazı elementler de vücudumuzdaki biyolojik ve kimyasal süreçlerin düzgün şekilde sürdürülmesi için hayli önemlidir. Bağışıklık sisteminin güçlenmesinde, büyüme ve gelişmenin sürdürülebilmesinde, ruhsal ve fiziksel dengenin korunmasında besinlerden aldığımız veya vücudumuzda üretilen vitaminlerin önemli rolü olduğunu biliriz. Ancak sadece vitaminler değil bazı elementler de vücudumuzdaki biyolojik ve kimyasal süreçlerin düzgün şekilde sürdürülmesi için…

Kanımız Kırmızı Olduğu Halde Neden Damarlarımızda Mavi Görünür?

Kaynak:https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/ Derimize yakın toplardamarların maviye çalan rengi görüldüğünde inandırıcılığı artan, kirli (yani oksijence fakir) kanın mavi olduğu ve kesiklerden vücut dışına çıktığında havadaki oksijenle etkileşip kırmızıya döndüğü mitini hâlen duymak mümkün. Üzerine bir de fen kaynaklarında dolaşım sistemi konusu işlenirken kullanılan mavi kanlı toplardamar görselleri eklendiğinde bu mit bir kavram yanılgısına dönüşebiliyor. Bu yanılgının yaygınlaşmasına…

Aft ve Uçuk Arasında Ne Farklar Vardır?

Kaynak: https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/ Aft, ağzın içinde genellikle hareketli bölgelerde, yani yanak ve dudak mukozasında, dil üzerinde, yumuşak damakta ve diş eti üzerinde görülen solgun bir sarı-kırmızı hale ile çevrili, hayli ağrılı yaralardır. Aft, ağzın içinde genellikle hareketli bölgelerde, yani yanak ve dudak mukozasında (üzerinde çok sayıda ince memecik ve salgı bezi delikleri bulunan, iç organları kaplayan…

Bağışıklık Sistemi, İmmün Sistem Nedir?

Uzman Dr. Aygün Atacanlı https://hastane.etu.edu.tr/ Vücudun kendisinden farklı yapıda olan maddeleri (antijen) yabancı olarak algılayıp, onları yok etmek üzere harekete geçmesine bağışıklık (immünite) adı verilmektedir. Bağışıklık bilimi ise, bağışıklık sistemindeki mekanizmaları inceleyen bilim dalıdır. Vücudun kendisinden farklı yapıda olan maddeleri (antijen) yabancı olarak algılayıp, onları yok etmek üzere harekete geçmesine bağışıklık (immünite) adı verilmektedir. Bağışıklık…

Neden Acıktığımızda Midemiz Guruldar?

Kaynak: Mesut Erol https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/ Sessiz bir derste ya da bir toplantıda midemizin “Yiyecek istiyorum!” çığlığı olarak yorumladığımız sesler dikkatimizi dağıtabiliyor. Midemiz kadar ince bağırsaklarımızdan da kaynaklanabilen bu gurultular Antik Yunanların muhtemelen yansıma sözcük olarak türettikleri borborigmi adıyla tıpta konu ediliyor. Guruldamaların fizyolojik kaynağı mide ve bağırsaklarımızdaki kas aktivitesidir. Ağızda başlayıp anüste biten sindirim kanalının iç…

Yaşlılıkta Hangi Değişimler Meydana Geliyor?

Fizyoterapist Sevgi Gül Köse yaşlılıkta yaşanan değişimler hakkında bilgi verdi. İhtiyarlık (yaşlılık) bir bakıma doğumla başlar. Tıbbî anlamda hücrenin ikiye bölünmesi bile ihtiyarlama süreci içerisinde değerlendirilmektedir. İhti­yarlığın belirlenmesi kişilere göre değişmektedir. Kesin bir yaş vermek oldukça zordur. Genel olarak organizmada dokusal ve fizyolojik bir çözülme dönemidir. Metabolizma ağırlığı, genel hareket azlığı, dayanıklılığın kırılması niteliklerini taşıyan…

Herkes Organ Bağışı Yapabilir Mi?

Organ bağışı, nakil sırasında yıllarca beklemek zorunda kalan hastaların ve hasta yakınlarının kıymetini en iyi bildiği konular arasında. Sağlık Bakanlığı verilerine göre şu anda yaklaşık 25 bin kişinin organ beklediği ülkemizde organ nakil oranları ne yazık ki gelişmiş ülkelerdeki oranların çok altında. Binlerce hastanın bazen yıllarca sağlıklı bir organ veya doku bulabilmek umuduyla beklediğini söyleyen…

Sabahları Neden Şiş Yüzle Uyanırız?

Sabahları neden yüzümüz şişmiş bir şekilde uyanırız? Ve bu durumdan nasıl kurtulabiliriz? Bu durum çoğunlukla beslenme ve yaşam tarzındaki ufak değişikliklerle önlenebiliyor. Ancak uyandığınızda aynada gördüğünüz yüzdeki şişlikler uzun zamandır geçmiyor, rahatsız edici bir boyuta ulaşıyorsa ya da bir anda ortaya çıkan yüzün belli bir bölümünde toplanmış şişlik varsa elbette doktora başvurmalısınız.  Eğer altta yatan…